Önceki gün de Bakû-Tiflis-Kars (BTK) demiryolu projesinin temeli atıldı. BTC, 10’a yakın hükümet devirdikten sonra yaşama geçmişti, dileriz BTK bu kadar pahalıya mal olmaz!
Kafkaslar, haritaya bakınca hemen görüleceği gibi Orta Asya’nın Anadolu’ya açılan boğazı... Anadolu sonrası da Avrupa olduğuna göre, bu boğazdan sağlıklı geçiş, Asya ile Avrupa’nın birbirine bağlanması anlamına geliyor. Demir İpek Yolu’nun da önemli bir parçası olan BTK, Kafkaslar’ın sadece bir geçiş yeri değil, uğrak yeri olmasını sağlayabilecek bir proje... Bu bakımdan proje salt Türkiye, Gürcistan ve Azerbaycan’ı bağlamayacak, halka halka etrafını etkileyecek.
***
BTK için yaptığımız bu olumlu vurguların yanına birkaç gerçeği daha koyalım...
Bu ve benzeri projeler 1991’de Sovyetler’in çökmesinden hemen sonra gündeme gelmişti. Yaklaşık 300 yıldır devlet kuramamış coğrafyanın insanları Türkiye ile bağlarını güçlendirmek için her şeyi yapmaya hazırdı. İlk bir iki yılın sarılıp koklaşmaları beraberinde ne yazık ki somut projelerden çok olumsuz izlenimleri getirdi.
Cebine 5 bin dolar koyan, “Türkiye’de büyük işadamıyım” kandırmacasıyla Kafkaslar’ın, Orta Asya’nın yolunu tuttu... İçimizde serpilip gelişen çeşitli misyon temsilcileri Türkiye’nin her türlü olanağını kullanıp Türkiye’nin çıkarları dışında faaliyet göstermeyi başarı saydı... Gelip giden hükümetler Orta Asya gezilerini kalpak giyip kımız içmekten ibaret gördü...
Geldik AKP’ye...
AKP sözünü ettiğimiz rutin resmi gezileri bile çok gördü... 6 yıllık AKP iktidarı döneminde tüm liderlerin katıldığı bir Türk Devletleri Zirvesi bile yapılmadı. Önceki zirveler Türkiye’nin maddi-manevi katkılarıyla büyüyordu. AKP soğuk bakınca ister istemez ilişkiler de soğudu. AKP, Türk devletlerini içeride milliyetçilik öne çıkınca anımsadı!
***
Demiryolu projesinin tadını bozduksa affola ama, yukarıda aktardıklarımızın eksiği var, fazlası yok. En az 10 yıl önce bitmiş olması gereken bir projenin başlatılmış olmasını yine de önemsiyoruz. 10 yıl 15 yıl insan ömrü için uzun, tarih baba için o kadar uzun boylu değil!
Dileğimiz bu projenin etrafının örülmesi...
Türkiye’nin Orta Asya ile karayolu bağlantısında başlıca güvenli yol Gürcistan üzerinden geçiyor. İran’la ilişkiler her an kıble değiştirebiliyor. Ermenistan’la durum ortada...
BTK, Türkiye’nin 1991’den sonra Gürcistan’a verdiği geleneksel önemin de bir parçası...
Orta Asya’da ulaşımın hangi hızda seyrettiğini göstermesi için yazıyı bir gezi anısı ile tamamlayalım... Türkmenistan’ın başkenti Aşkabad’dan Hazar kıyısına Türkmenbaşı şehrine geldim. Buradan Bakû’ya feribotla geçeceğim. Limana indim... Bir feribot... Usul usul yolcular biniyor... Yarı telaşlı, gördüğüm ilk görevliye Bakû’ya giden bu feribotun ne zaman hareket edeceğini sordum. Şu karşılığı verdi:
“Bin bin... Bugün yola çıkacak...”